چهارشنبه ۱۳ اسفند ۱۳۹۹
روزگار قریبی‌ست نازنین!
با گردش روزگار
18 آذر 1399     13:59

«مرغ سحرِ» مشروطه‌خواهی

بهار را می توان سیاستمداری شاعر خواند، کسی که طبع ادبی خود را نیز در خدمت سیاست قرار داد.

به گزارش روزگار، محمد تقی بهار 69 سال پیش در چنین روزی درگذشت. شاعری که معتقد بود: صندلی بهتر ز مرد بی‌هنر بر صندلی.

وی در سال ۱۲۶۵ در مشهد زاده شد. پدرش ملك‌الشعرای آستان امام هشتم شيعيان بود و تاثیر زیادی بر او داشت. پنج ساله بود كه نخست به مكتب‌خانه زن عمويش رفت و سپس در مكتب‌خانه‌های ديگر درس خواند. ۱۰ ساله بود كه نخستين شعرش را سرود كه فكاهی بود و گوشه چشمی به لهجه مشهدی داشت.

۱۷ ساله بود كه با درگذشت پدرش عنوان ملك‌الشعرايی به او رسيد اما ديری نپاييد كه به جای ستايش فرمانروايان در حال و هوای جنبش مشروطه، به سرودن چكامه‌هايی در ستايش آزاديخواهی و مردم‌سالاری و نكوهش خودكامگی پرداخت:

«با شه ايران ز آزادی سخن گفتن خطاست / كار ايران با خداست.

۲۱ ساله بود كه مجله ادبی «نوبهار» را نخست در مشهد به راه انداخت و هر بار پس از توقيف آن با نام‌های گوناگون در مشهد و تهران بازگاشايی كرد.

دویچه وله در گزارشی در مورد بهار نوشت: ۲۷ ساله بود كه برای نخستين بار نماينده مجلس شورا شد و به تهران رفت و با اينكه از پایتخت خوشش نمی‌آمد در آنجا ساكن شد و در كنار فعاليت در «حزب دموكرات» قصایدی انتقادی و اجتماعی و پژوهش‌های تاريخی و ادبی ارزنده‌ای انتشار داد. با بر آمدن رضاشاه چهار بار به زندان افتاد و يك بار به اصفهان تبعيد شد.

اگر مثنوی‌های او حكايت‌های بومی، روايت‌های تاريخی، ترجمه‌های ادبیات اروپايی و پندآموزی برای كتاب‌های درسی بودند، قصيده‌هايش آينه اوضاع سياسی جامعه و زندگی شاعر هستند:

«در هزار و سيصد و سی روسيان روسپی / طرد كردندم به ری زيرا كسم ياور نبود».

او سازنده ترانه‌های ماندگاری مانند «مرغ سحر» و «به اصفهان رو» و سراينده قصایدی روان چون «دماونديه» است كه به كتاب‌های درسی نیز راه يافتند:

«ای ديو سپيد پای در بند/ ای گنبد گيتی ای دماوند».

قصیده غرای او در نکوهش جنگ تا امروز از مهمترین سروده‌های صلح‌دوستانه زبان فارسی است:

«فغان ز جغد جنگ و مرغوای او … که تا ابد بریده باد نای او»

محمدتقی بهار در ۶۵ سالگی در لوزان سويس درگذشت.

  1. نظرات

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پربازدیدترین اخبار










خبر های مرتبط

دسترسی مردان به خدمات سلامت باید فراهم شود

عشق پیدا شد و آتش به همه عالم زد

افت ۵۰ هزار تومانی قیمت سکه/ دلار عقب نشست

‌کارشناسی ارشد بیتل‌ها!

طرح‌های تشویقی سازمان سینمایی برای اکران نوروزی

نجات کبد چرب با ورزش

اسحاق خانزادی با صداگذاری «گیج‌گاه» رکورد زد

دهان‌شویه‌ها مانع تکثیر ویروس کرونا می‌شوند؟

چگونه در منزل افترشیو بسازیم؟

داستان‌نگار چهره‌پرداز